Deel 26: Werken voor SABIC in Riyadh / Saudi Arabi

Thema van de week: Uitstapjes

Weken: 8 – 13 september.

Het is een week van uitstapjes; naar Jubail; naar de “Date-Market”; inschrijven voor een “Festival Tour” en daarnaast zijn er nog enkele interessante opties voor het eind van het jaar. Nu Riyadh langzamerhand niet veel geheimen meer voor ons heeft(?), gaan we verderop in dit jaar maar eens de wijdere omgeving verkennen.

Vorige week citeerde ik nog de internettekst waarmee de “pet souk” wordt aangeprezen, o.a. dat “Sometimes in life, things are not always as you would expect” en dat moet ik afgelopen weekend ervaren bij mijn trip naar Jubail. Om uitgerust aan te komen voor de bespreking, besluit ik om de avond te voren te vertrekken. Met al mijn papieren voor de vlucht op zak arriveer ik op het vliegveld, waar ik bij het inchecken van het systeem het advies krijg “Ask Operator for assistance!”. Wat zou dat zijn? De operator laat mij in het systeem meekijken en het blijkt dat mijn vlucht “Riyadh – Dammam” niet is bevestigd. Hij adviseert me om naar “Customer Service” te gaan en schrijft in het Arabisch een naam op mijn papieren. Tegelijkertijd beseft hij dat dit niet werkt; loopt met me mee en introduceert me bij de “Supervisor”. “Indeed no confirmation and no flight at eight o’clock”. Hij probeert kennelijk mijn verwachtingen te managen en laat weten dat het misschien om 22.30 zou kunnen, maar wellicht dat ik toch pas de volgende ochtend kan vliegen. Teleurgesteld neem ik plaats op een bankje; tegelijk merk ik inmiddels te hebben geleerd dit te accepteren; rustig te blijven en even af te wachten. Wat kun je anders? De indruk bestaat dat men zich niet druk maakt om jouw probleem op te lossen, maar wellicht is dat een vooroordeel.

Na een half uurtje toch maar eens geïnformeerd of er iets beweegt “No movements Sir”, klinkt het beslist. Er lopen zoveel reizigers bij het kantoor in en uit, dat het geen verbazing wekt. Of toch? Twee minuten later komt hij met een ticket. “You can fly at eight!” Dat lucht op. “Thanks; Great”, maar hij houdt me meteen met twee-voeten-op-het-vliegveld door erop te attenderen dat de retourvlucht ook niet is bevestigd. Dat zien we morgen dan wel weer.
Om 8 uur die ochtend start de belronde met het “Travel Department” in Riyadh en ik zit onrustiger op mijn stoel dan in de vertrekhal de avond te voren. Misschien toch het idee om die nacht niet in het eigen bed te liggen? Rond 12.00 uur is de terugvlucht geregeld en tijdens het middagdeel van de bespreking is het met de gemoedsrust een stuk beter gesteld. Informatie achteraf leert dat het wel eens voorkomt dat een geboekte en betaalde (!) vlucht niet door het systeem wordt opgepakt. Zou dat echt zo zijn?

Dan maar eens naar de leuke reizen gaan kijken en op advies van onze expat collega Roelof Begeman gaan we in op de “Open Huis”-uitnodiging van “HAYA Tours”. Na een lange taxirit door Riyadh komen we, gezien de grootte en diversiteit van de huizen, aan in een gegoede middenklasse buurt. We verwachten een winkelstraat, maar het is een woonwijk en dan is het is toch even zoeken, want adressen zijn hier niet zo helder als in Holland. Vaak wordt er een landmark aangegeven; “daar ga je links; tweede straat rechts en bij het derde huis aan de linkerkant met de groene deur” Inderdaad achter de groene deur betreden we een Arabisch woonhuis, waarvan de onderste verdieping is ingericht als reisbureau. Het wordt gerund door 5 (Saudische?) dames en ze verwelkomen ons van harte met koffie; sapjes; dadels en zoutjes. Actieve dames die, zeker in deze omgeving, voor een pittige uitdaging staan. Salwa, de eigenaresse, is een Saudische en heeft naast dit bureau een baan in de IT bij een ministerie. Een combinatie van activiteiten welke je hier niet elke dag ontmoet; zij zou in onze omgeving een “role model” zijn, dus hier zeker(?)

Het bureau richt zich vooral op westerse buitenlanders in Riyadh en is gespecialiseerd in kort durende trips (van enkele uren tot enkele dagen) in Saudi Arabië. Reizen naar steden in alle uithoeken; naar kamelenraces; festivals; de Farasan Islands, maar ook city trips in Riyadh, waar de “hop on hop off bus” nog wel even op zich zal laten wachten. Ed en ik boeken om te beginnen twee uitstapjes; de “Festival Tour” in Riyadh tijdens de Nationale Feestdag op 23 september en bevestigen ons bezoek aan de “Date-Market”. Jazeker, met een “T” en om eventuele misverstanden te voorkomen. Het gaat echt om “Dadels”. Die andere date-markets zijn in het Kingdom minder populair, dat regelen pa en ma nog veelal.

Als we huiswaarts keren, met een stapel folders en een buik vol dadels, is het behoorlijk druk in het “Open Huis” met westerlingen die het Kingdom willen ontdekken. Nu maar eens een verdere selectie uit alle uitstapjes gaan maken.

Op vrijdag gaan we met een internationaal gezelschap van zo’n vijfentwintig personen uit de VS; Duitsland; Nieuw Zeeland; Engeland en Holland naar de “Date-market”. Op weg daar naar toe vertelt Salwa, die ook optreedt als reisleidster, wat we kunnen verwachten. Het dadel-seizoen loopt van juni – oktober; er bestaan vele soorten dadels (voor mij was “een dadel een dadel”); op deze markt worden nu vooral verse dadels verhandeld uit alle delen van het Kingdom; daarnaast is er een grote groentemarkt. De dadel is van enorm belang voor dit land, niet alleen omdat veel mensen met het verbouwen en verhandelen hiermee hun brood verdienen, maar ook omdat de vrucht van oudsher van levensbelang is bij tochten door de woestijn. De dadel is zo ongeveer de enige vrucht welke daar groeit; is voedzaam en makkelijk mee te nemen.

De markt is een lange hal met aan weerskanten handelaren. Vreemd dat dit niet wordt aangeprezen op internet als een authentieke Arabische plek welke de moeite waard is om te bezoeken. Misschien niet genoeg prestige of is dat “Western thinking?” Zo’n groep westerlingen wordt natuurlijk uitvoerig door de autochtonen bekeken; de tieners, die voor de aan- en afvoer van de dadels zorgen, blijven steeds om ons heen zwerven en de voorzitter van de dadelondernemers maakt foto’s voor het “clubblad”.

De sfeer is uitermate vriendelijk en de cultuur is dat je bij elke handelaar ongevraagd dadels uit de dozen mag pikken om te proeven. Zie je al gebeuren op een Hollandse markt? Dadels zijn er in de kleuren rood; geel; bruin; zwart; blauw en alle combinaties daarvan. Sommigen zijn zacht en zeer zoet; andere hebben de hardheid van een onrijpe peer; sommigen lijken overrijp, maar zijn dat toch weer niet. Het bezoek wordt natuurlijk afgesloten met “Arab coffee and dates”; namens de verzamelde handelaren krijgt iedereen nog een doos dadels (ik schat 1 kilo). Kosten voor het uitstapje; inclusief vervoer; 100 SAR = €20. Dan ben je een middag zoet en eten als je thuis komt hoeft niet meer.

Op de terugweg vraag ik me af of je van deze dadels ook drank zou kunnen maken? Mogelijk een idee om toch eens over na te denken als de olie langzaam opraakt. Omzetten in een alcoholische drank als wijn of bier, zal niet snel gebeuren, maar een frisdrank? Tijdens mijn laatste vlucht naar Nederland kocht ik een flesje op het vliegveld in Riyadh, omdat ik het voorheen nog nooit ergens had gezien. Bij het passeren van de Duitse douane werd het door een te ijverige douanier in beslag genomen. Scheisse, nog niet kunnen proeven. Misschien bij een volgende reis nog maar eens een flesje kopen en ter plekke opdrinken.

Nog enkele feitjes:
• Een druk weekje met bezoekers: Mary McCarthy; Wim Dufourné; Jalmar Koeman en ook Ben Gerritsen. Ben is alweer een aantal jaren werkzaam voor SABIC in Yanbu; aan de westkant van het Kingdom; en zal dat voorlopig wel blijven doen.
• Sinds mijn aankomst hebben de Saudi’s problemen met het uitspreken van mijn naam; kennelijk zijn een aantal collega’s het beu en sinds deze week noemen ze me “AbuRik”. Een vader (“abu”) wordt vaak aangesproken met de naam van zijn oudste zoon. Ik vind dat leuk, zolang het e-mailaccount maar in tact blijft.
• Tenslotte: opnieuw is deze aflevering een beetje vroeger dan anders, vanwege vertrek voor, wederom een business-uitstapje, naar Jubail! Hopelijk raakt Juni’s ritme niet verstoord en verlopen voor mij deze keer “things as expect”