Deel 24: Werken voor SABIC in Riyadh / Saoedi Arab

Thema van de week: Voortborduren op heden en verleden

Weken: 25 – 30 augustus

Laten we nog even voortborduren op enkele thema’s van de laatste keer.

In had ik een klein raadseltje ingebouwd en gevraagd of iemand enig idee heeft wat “Ana abi kahwa budoon sukar ma laban” betekent. Er zijn diverse inzendingen en enkele komen dicht in de buurt, maar het volledig goede antwoord is nog niet binnen. Na rijp beraad met consultant Ed, besluit ik om het antwoord nog een week uit te stellen, om meer mensen een kans te geven of de inzenders nog een tweede kans te bieden. De goede inzending of degene die het dichtst in de buurt komt, verdient een doos dadels. Ik ga proberen om deze per post te verzenden aan de gelukkige. Dat lijkt mij toch een aardige prikkel om (nog) een poging te wagen.

Ook mijn Saudische collega’s trakteer ik regelmatig op een Hollandse lekkernij; een dropje, want die drop-pot van Birgit; Jacqueline en Jolanda kan ik natuurlijk niet alleen opeten. Dames, de voorraad slinkt; maar dit is geen oproep om een nieuw blik te sturen!
Het is, zeker de eerste keer, vermakelijk om te zien hoe de Saudi’s naar zo’n snoepje kijken. Ze werpen een bezorgde blik in het trommeltje en het lijkt wel of ze het niet helemaal vertrouwen. De reactie is afwachtend en terughoudend “What is that?” “Can you really eat it?” Vaak zoeken ze een uitvlucht (“Just had dinner”; de mooiste “Just smoked a cigarette!”) Ze leggen het dropje meestal naast zich neer op het bureau of stoppen het in de zak. Waar wij in Sittard nog eens bij Iris langs gaan om er nog eentje te pikken, blijven zij bescheiden en wachten af. Dus of ze het echt lekker vinden? Zo gaat dat nu eenmaal.
Dat heeft alles met cultuur te maken en om daarmee nog wat meer vertrouwd te raken, heb ik enige tijd geleden een boek gekocht over de “do’s and don’ts” in het Midden-Oosten. Voor de liefhebber: “Don’t they know it’s Friday?”; geschreven door Jeremy Williams en uitgegeven door “Gulf Business Books”. Inmiddels heb ik een aantal hoofdstukken gelezen en soms kun je door een boek zo geboeid raken, dat je de wereld om je heen even vergeet en in de jacuzzi valt; overigens zonder verdere schade. Voordeel: boek is nu 50% dikker.

Het boek bevat achtergrondinformatie en nuttige tips over allerlei aspecten van het leven in het Midden-Oosten. Het maakt me meer bewust van de geschiedenis en het feit dat men in dit land eeuwenlang met kamelen door de woestijn trok. Het harde woestijn-leven stelde eisen en de omstandigheden zijn vaak de oorzaak van bepaald gedrag. Sedert dit land zo’n 60 jaar geleden meer naar één staat begon te groeien is de cultuur natuurlijk sterk veranderd, maar bepaalde gedragingen tref je nog aan in het DNA van dit volk.

Een paar wetenswaardigheden welke ik in het boek ben tegengekomen.
Eerlijk gezegd heb me nooit in de achtergronden van polygamie verdiept en ben er steeds vanuit gegaan dat het te maken heeft met macho-achtige trekjes. Het blijkt echter een geheel andere achtergrond c.q. oorsprong te hebben; een deugd welke mij in elk geval verrast; namelijk “Zorgzaamheid”! Dat heeft alles van doen met het feit dat mannen in het verleden bij veldslagen tussen diverse stammen (“tribes”) het leven lieten en er moest toch voor het gezin worden gezorgd dat achterbleef. Een man nam vervolgens de verantwoording op zich om dat te doen. Mogelijk is het niet de complete argumentatie, maar wel een eye-opener om kennis te nemen van die invalshoek. In welke mate polygamie nu nog voorkomt in het Kingdom, is mij niet bekend, maar volgens de schrijver is het steeds meer een uitzondering. Hoewel het overigens wettelijk is toegestaan dat een man maximaal 4 vrouwen mag hebben en dit aantal heeft te maken met het financiële aspect, want hij is verplicht om hen op gelijke wijze te behandelen.

Een ander aardig feit is dat je de “onderkant-van-je-voeten” niet laat zien als je tegenover iemand zit. Ook dit heeft woestijn-achtergrond. Het alsmaar door de woestijn lopen maakt je voeten niet schoner en daar men zuinig moe(s)t zijn met water, werden de voeten “gespaard”. Dus toon je ze maar niet.

Van een veel grotere impact op het hedendaagse leven c.q. werken is het thema “geduld”. Het is een bron van irritatie voor veel Westerlingen dat afhandeling en besluitvorming vaak lang duren. Zijn “wij” nu zo ongedurig of zijn “zij” zo traag? Waarom is geduld zo belangrijk? Zoals reeds gezegd beïnvloedt het leven in de woestijn sterk je doen en laten en beslissingen; bijvoorbeeld over te volgen routes; zijn vaak van levensbelang. Fouten moesten ten koste van alles worden vermeden en dan denk je nog een keer na alvorens een besluit te nemen. Bovendien werd daarbij sterk naar de stamoudsten gekeken. Door deze eeuwenlange traditie zitten gedragingen als bedachtzaamheid; afwachten en naar leiders kijken diep geworteld in de cultuur van dit volk, wat betekent dat je het ook in je werk tegenkomt. “Rustig blijven en vriendelijk blijven vragen” is dan het parool. Het voordeel is dat men hier minder last lijkt te hebben van hectiek en stress is een verschijnsel dat men niet echt lijkt te kennen.

Nog even terug naar de Arabische les. Na enige vertraging is mijn leraar Mohammed deze week teruggekeerd uit Egypte. Hij geeft aan zeer opgelucht te zijn dat het inmiddels een beetje rustiger is in zijn vaderland; anderzijds verwacht hij dat het nog zeker een half jaar zal duren voordat er wat meer duidelijkheid in de politieke situatie komt. Of is de wens hier de vader van de gedachte?

Behalve enige herhalingen, gaat het deze week in de les vooral over verkeer en taxi’s. “Recht door” is bijvoorbeeld “Emshj Sida”. An sich niet interessant, maar het verhaal achter het woordje “Sida” is dat weer wel. Dit is afkomstig uit het “Hindi”; de grootste taal in India. Waar normaliter het Kingdom z’n eigen cultuur enorm afschermt en nauwelijks invloeden van buiten toelaat, blijkt dat door het grote aantal taxichauffeurs uit Indië en Pakistan, toch “vreemde” woorden worden geïntroduceerd en onderdeel van de taal worden. Een ontwikkeling welke men kennelijk moeilijk kan tegenhouden en dat lijkt ook met andere aspecten in het verkeer te gaan gebeuren. In ons wekelijks koffierondje, van 7.30 – 8.00 uur op woensdagochtend, komen behalve het thema “veiligheid in het verkeer” ook “de-vrouw-achter-het-stuur” en de aan te leggen metro aan bod. De collega's verwachten dat het geen 5 jaar meer zal duren voordat we vrouwen achter het stuur zien en lijken dat meer te accepteren dan een metro, want “Saudi’s don’t like to walk” en je zult toch bij een station moeten komen. Wie weet wat er nog gaat gebeuren? Elke lange reis begint met een eerste stap en kennelijk is er een beetje beweging.